TỔNG QUAN: Phiên họp thứ 84 của Ủy ban Bảo vệ Môi trường Biển (MEPC 84) diễn ra từ ngày 27 tháng 4 đến ngày 1 tháng 5 năm 2026

Ủy ban Bảo vệ Môi trường Biển (MEPC) sẽ tiến hành phiên họp thứ 84 theo hình thức trực tiếp tại Trụ sở Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) ở London (kết hợp trực tuyến) từ ngày 27/04 đến 01/05/2026. Phiên họp sẽ được chaủ trì bởi Tiến sĩ Harry Conway (Liberia) và Phó Chủ tịch là ông Hanqiang Tan (Singapore).

Các nội dung trọng tâm trong chương trình nghị sự 

• Xem xét và thông qua các sửa đổi đối với các văn kiện bắt buộc – Phụ lục VI Công ước MARPOL.
• Giảm phát thải khí nhà kính (GHG) từ tàu biển.
• Các sinh vật thủy sinh có hại trong nước dằn tàu.
• Phòng ngừa ô nhiễm không khí.
• Hiệu quả năng lượng của tàu.
• Giải quyết rác thải nhựa đại dương từ tàu/hạt nhựa.
• Giảm tiếng ồn bức xạ dưới nước từ hoạt động vận tải biển.
• Phòng ngừa và ứng phó ô nhiễm – Các vấn đề khác.
• Đề xuất các đầu ra (outputs) mới.

1. Xem xét và thông qua các sửa đổi đối với Phụ lục VI Công ước MARPOL

Ủy ban sẽ xem xét để thông qua các dự thảo sửa đổi đối với Phụ lục VI của Công ước MARPOL, bao gồm:

• Thiết lập khu vực Đông Bắc Đại Tây Dương là Khu vực Kiểm soát Phát thải (ECA) đối với Oxit Nitơ (NOx), Oxit Lưu huỳnh (SOx) và Bụi mịn (PM).
• Làm rõ các danh mục trong báo cáo dữ liệu theo quy định 27 và 28 thuộc Phụ lục IX – Thông tin nộp cho Cơ sở dữ liệu tiêu thụ nhiên liệu tàu của IMO (IMO DCS và tăng cường khả năng tiếp cận công cộng đối với hệ thống này. Hệ thống IMO DCS yêu cầu các tàu ghi lại và báo cáo mức tiêu thụ nhiên liệu, từ đó làm cơ sở tính toán Chỉ số cường độ Carbon vận hành (CII) của tàu.
• Các định nghĩa và Phụ lục I về Mẫu Giấy chứng nhận quốc tế về ngăn ngừa ô nhiễm không khí (IAPP), liên quan đến việc sử dụng nhiều cấu hình vận hành động cơ (multiple engine operational profiles) cho động cơ diesel hàng hải, bao gồm việc làm rõ các chu kỳ thử nghiệm động cơ.

2. Giảm phát thải khí nhà kính (GHG) từ tàu biển

Các cuộc thảo luận về bộ biện pháp quản lý tiếp theo của IMO thuộc Khuôn khổ Phát thải ròng bằng không (Net-Zero Framework) đã được tạm hoãn vào tháng 10/2025 (tại phiên MEPC/ES.2).

Tại MEPC 84, theo Mục 7 của chương trình nghị sự, Ủy ban sẽ tiếp tục thảo luận về lộ trình xây dựng các biện pháp giảm phát thải GHG trung hạn, bao gồm việc giải quyết các ý kiến và quan ngại đã nêu tại MEPC/ES.2. Tổng cộng có 57 tài liệu đã được trình nộp để xem xét trong mục này.

Dự kiến một Nhóm công tác về Giảm phát thải GHG từ tàu sẽ được thành lập trong phiên họp. Các phương án nối lại phiên họp MEPC/ES.2 sẽ được xem xét tại Mục 14: "Chương trình công tác của Ủy ban và các cơ quan trực thuộc".

Nhóm công tác liên phiên về Giảm phát thải khí nhà kính (ISWG-GHG), dự kiến họp từ ngày 20-24/04, sẽ báo cáo kết quả lên MEPC. Nhóm dự kiến sẽ xây dựng thêm các hướng dẫn để hỗ trợ thực thi các yếu tố của Khuôn khổ Net-Zero mà không làm ảnh hưởng đến các quyết định trong tương lai của Ủy ban về việc thông qua các sửa đổi và lộ trình liên quan. Nhóm cũng sẽ hoàn thiện khuôn khổ Đánh giá vòng đời (LCA) và dự thảo Điều khoản tham chiếu cho Nghiên cứu GHG lần thứ 5 của IMO.

3. Các sinh vật thủy sinh có hại trong nước dằn tàu

MEPC dự kiến sẽ thông qua gói sửa đổi đối với Công ước Quản lý Nước dằn (BWM) sau khi rà soát hiệp định này trong Giai đoạn xây dựng kinh nghiệm (EBP). Các sửa đổi sẽ bao gồm nhiều quy định bắt buộc trong các quy tắc và phụ lục của Công ước. Ủy ban cũng dự kiến thông qua bản sửa đổi Hướng dẫn quản lý nước dằn và xây dựng Kế hoạch quản lý nước dằn (G4).

Ngoài ra, MEPC sẽ thúc đẩy việc hoàn thiện các dự thảo sửa đổi đối với Bộ luật bắt buộc về Hệ thống quản lý nước dằn (BWMS Code).

4. Ngăn ngừa ô nhiễm không khí

MEPC sẽ ghi nhận thông tin về chương trình giám sát lưu huỳnh của IMO năm 2025 và các biện pháp tuân thủ tương đương được báo cáo trong mô-đun Phụ lục VI của Hệ thống thông tin hàng hải toàn cầu tích hợp (GISIS). Ủy ban cũng sẽ xem xét kết quả từ Tiểu ban Phòng ngừa và Ứng phó ô nhiễm (PPR 13) liên quan đến Hệ thống làm sạch khí thải (EGCS), phát thải NOx và Carbon đen (Black Carbon).

5. Hiệu quả năng lượng của tàu

Ủy ban dự kiến sẽ ghi nhận các báo cáo về dữ liệu tiêu thụ nhiên liệu năm 2024 (IMO DCS) và báo cáo về cường độ carbon cùng hiệu quả năng lượng hàng năm của đội tàu (Tài liệu: MEPC 84/6/1 và MEPC 84/6/2).

Phát thải Methane (CH4) và Nitrous Oxide (N2O)

MEPC dự kiến sẽ hoàn thiện và thông qua:

• Dự thảo Hướng dẫn năm 2026 về thiết bị thử nghiệm và đo đạc trên tàu đối với lượng khí thải CH4 và/hoặc N2O từ động cơ diesel hàng hải .
• Dự thảo Hướng dẫn về giám sát tải trọng động cơ (ELM) và tính toán giá trị phát thải.
• Dự thảo Hướng dẫn về Hệ thống giám sát phát thải liên tục (Hướng dẫn CEMS).
• Thu giữ và Lưu trữ Carbon trên tàu (OCCS)

MEPC sẽ xem xét dự thảo hướng dẫn về thử nghiệm, kiểm tra, chứng nhận và phê duyệt các hệ thống OCCS và cung cấp hướng dẫn tiếp theo cho các tổ chức, quốc gia thành viên.

Đánh giá lại các biện pháp ngắn hạn (EEXI, SEEMP, CII)

MEPC sẽ bắt đầu giai đoạn 2 của việc rà soát các biện pháp giảm phát thải GHG ngắn hạn của IMO (đã có hiệu lực từ năm 2022). Theo kế hoạch công tác, Ủy ban sẽ xem xét: tăng cường khuôn khổ Kế hoạch quản lý hiệu quả năng lượng tàu (SEEMP); sửa đổi các chỉ số CII; và xem xét tính toán EEDI/EEXI cho các hệ thống đẩy bằng sức gió.

Giải quyết rác thải nhựa đại dương / Hạt nhựa

Chiến lược và Kế hoạch hành động: MEPC dự kiến thông qua Chiến lược và Kế hoạch hành động năm 2026 để giải quyết rác thải nhựa đại dương từ tàu, thay thế các văn bản cũ. Mục tiêu là đạt mức không xả thải nhựa ra biển từ tàu vào năm 2030.

Hạt nhựa (Plastic pellets): Ủy ban sẽ xem xét khuyến nghị từ PPR 13 về việc xây dựng một bộ luật mới bắt buộc đối với việc vận chuyển hạt nhựa bằng công-ten-nơ theo Phụ lục III Công ước MARPOL và/hoặc Công ước SOLAS.

Giảm tiếng ồn bức xạ dưới nước (URN) từ tàu biển

MEPC dự kiến phê duyệt dự thảo hướng dẫn kỹ thuật về tối ưu hóa đồng thời hiệu quả năng lượng và giảm tiếng ồn dưới nước trong giai đoạn thiết kế và hoán cải tàu. Ủy ban cũng dự kiến gia hạn Giai đoạn xây dựng kinh nghiệm (EBP) cho đến năm 2028.

6. Phòng ngừa và ứng phó ô nhiễm – Các vấn đề khác

Dựa trên báo cáo của PPR 13, MEPC dự kiến:

• Đồng thuận việc xây dựng một văn kiện pháp lý bắt buộc về kiểm soát và quản lý sinh vật bám (biofouling).
• Phê duyệt sửa đổi Phụ lục I Công ước MARPOL liên quan đến Hệ thống xử lý nước đáy tàu tích hợp (IBTS).
• Phê duyệt các giải thích thống nhất về các quy định trong Phụ lục VI Công ước MARPOL liên quan đến hoán cải và thử nghiệm phê duyệt kiểu lò đốt trên tàu.
• Phê duyệt sửa đổi yêu cầu các tàu dầu mới phải lắp đặt thiết bị hút chân không (pressure-vacuum devices) để kiểm soát hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC).

7. Kế hoạch đề xuất

MEPC sẽ xem xét đề xuất cho 3 nội dung mới:

• Sửa đổi Quy định 12 Phụ lục VI MARPOL nhằm cấm tái sử dụng các chất làm suy giảm tầng ozone trên tàu.
• Các biện pháp giải quyết vấn đề Tàu mặt nước hàng hải tự hành (MASS) trong các văn kiện thuộc thẩm quyền của MEPC.
• Hỗ trợ thực thi Hiệp định BBNJ (Đa dạng sinh học ngoài vùng tài phán quốc gia) trong khuôn khổ quy định của IMO.

Nguồn IMO